Παρασκευή 23 Μαρτίου 2012

Κοντός ψαλμός αλληλούια = η φράση χρησιμοποιείται για υπόθεση που σύντομα θα φανούν τα αποτελέσματά της και δεν μπορούμε με σιγουριά να κάνουμε πρόγνωση. Αμ' έπος αμ΄έργον = πρόκειται για αρχαιοπρεπή φράση και σημαίνει χωρίς καθυστέρηση, αμέσως. Μεταξύ σφύρας και άκμονος (ανάμεσα στο σφυρί και το αμόνι) = λέγεται για κάποιον που αντιμετωπίζει δύσκολες καταστάσεις και δεν μπορεί να απαλλαγεί απ' αυτές. υπό την αίρεση = υπό την προϋπόθεση, με τον όρο. υπό αίρεση = σε εκκρεμότητα. αιχμή του δόρατος = το βασικότερο όπλο μιας στρατηγικής, μιας επιθετικής πολιτικής. Π.χ. Τα κοινοτικά προγράμματα αποτελούν, για την ελληνική οικονομία, την αιχμή του δόρατος. Ο λύκος έχει τ' όνομα κι η αλεπού τη χάρη = λέγεται για κάποιον που επιτυγχάνει περισσότερα με την πονηριά και την πανουργία, παρά με την επιθετικότητα και τη δύναμη. άλλα λόγια ν' αγαπιόμαστε = όταν υπάρχει ασυνεννοησία ή όταν κάποιος αποφεύγει να πάρει θέση για το θέμα που συζητείται. την ανάγκη φιλοτιμίαν ποιούμενος = προθυμοποιούμαι να κάνω κάτι το οποίο είμαι υποχρεωμένος να κάνω. ο σκοπός αγιάζει τα μέσα = για να δικαιολογηθούν παράνομες και κατακριτέες πράξεις που επιτελούνται για την επίτευξη ιερού ή υψηλού στόχου. πνέω τα λοίσθια = βρίσκομαι στα τελευταία μου. ομφάλιος λώρος = κάθε μορφής σύνδεσμος με πρόσωπα και πράγματα από τα οποία δεν μπορούμε να αποκοπούμε. πέφτουν οι μάσκες = αποκαλύπτονται οι πραγματικές προθέσεις κάποιου. παρά θιν' αλός = στη θάλασσα, στην παραλία. εν κτυπτώ και παραβύστω = κρυφά και μυστικά. θέατρο του παραλόγου = κάθε κατάσταση παραλογισμού. απέχω παρασάγγας = έχω τεράστια διαφορά σε κάτι από κάποιον άλλον. οι παροικούντες την Ιερουσαλήμ = λέγεται για πρόσωπα που βρίσκονται στο κέντρο των εξελίξεων και έχουν προσωπική αντίληψη των γεγονότων. αντί πινακίου φακής = με ευτελές αντάλλαγμα. Π.χ. τους βρήκαν στην ανάγκη και αγόρασαν την επιχείρηση αντί πινακίου φακής. δύο μέτρα και δύο σταθμά = για περιπτώσεις που δεν εφαρμόζεται αμερόληπτη και δίκαιη μεταχείρηση. πνέω μένεα = είμαι έντονα εξοργισμένος με κάποιον. επί ξυρού ακμής = στην κόψη του ξυραφιού, στο κρίσιμο σημείο μιας κατάστασης ή ενέργειας. περί όνου σκιάς = λέγεται για θέμα ανάξιου λόγου. όνειρο θερινής νυκτός = κάτι που δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί. ή στραβός είν' ο γιαλός ή στραβά αρμενίζουμε = λέγεται ειρωνικά για να δηλωθεί πως για κάτι που δεν πάει καλά προφανώς φταίμε οι ίδιοι. σφάξε με, αγά μου, ν' αγιάσω = λέγεται στις περιπτώσει που κάποιοι δείχνουν παθητική στάση απέναντι σε εχθρικές προκλήσεις και παραιτούνται από κάθε προσπάθεια αντίστασης. τηρώ σιγήν ιχθύος = δεν παίρνω θέση για κάτι, αποφεύγω να σχολιάσω. με σημαδεμένη τράπουλα = όταν δεν τηρούνται οι κανόνες της αμεροληψίας και της δικαιοσύνης και το αποτέλεσμα είναι προκαθορισμένο. σημείο τριβής = για περιπτώσεις όπου υπάρχει έντονη αντιπαράθεση και αδυναμία σύγκλισης απόψεων. εκ των ων ουκ άνευ = απολύτως απαραίτητη και αναγκαία προϋπόθεση. άνθρακες ο θησαυρός = για να δηλωθεί διάψευση προσδοκιών. ανοιχτοί λογαριασμοί = εκκρεμότητες (συνήθως έριδες) που δεν έχουν τελειώσει. έχω τραχανά απλωμένο = έχω κάνει τη δουλειά μου και διαφορώ. εξ απορρήτων = ο μυστικοσύμβουλος. αυθωρεί και παραχρήμα = αμέσως, χωρίς καμμία καθυστέρηση. αχίλλειος πτέρνα = το τρωτό, το αδύνατο σημείο κάποιου. πίσω έχει η αχλάδα την ουρά = λέγεται για προειδοποιήση ότι στο τέλος θα φανούν τα άσχημα αποτελέσματα. ο αναμάρτητος πρώτος τον λίθον βαλέτω = λέγεται στις περιπτώσεις που κάποιος κατηγορεί τους άλλους, χωρίς να αναλογίζεται και τη δική του ευθύνη. μετά βδελυγμίας = όταν εκδηλώνουμε το αίσθημα της ηθικής αποστροφής για κάτι ψυχρό και αηδιαστικό. βίος και πολιτεία = λέγεται για κάποιον που έχει πολυπαθή ή περιπετειώδη ζωή. τα μεταξωτά βρακιά θέλουν και επιδέξιους κώλους = λέγεται για κάποιον που, ενώ θέλει πολυτελή ή δύσκολα πράγματα, δεν έχει τη διάθεση ή την ικανότητα να υποστεί το ανάλογο κόστος. πετάω το γάντι = προκαλώ, απαιτώ απάντηση, εξήγηση. το γινάτι βγάζει μάτι = το πείσμα μπορεί να πλήξει τον ίδιο τον ισχυρογνώμονα. γκρίζα διαφήμιση = όταν ένα προϊόν διαφημίζεται όχι στον προβλεπόμενο χρόνο και τόπο. έπεα πτερόεντα = λόγια χωρίς ιδιαίτερη βαρύτητα. προς επίρρωσιν = προς ενίσχυση. όποιος βαριέται να ζημώσει, πέντε μέρες κοσκινίζει = αυτός που αποφεύγει την εργασία και προβάλλει συνεχώς δικαιολογίες. αρχή της ήσσονος προσπαθείας = λέγεται για εκείνους που καταβάλλουν πολύ μικρή προσπάθεια προκειμένου να επιτύχουν κάτι. ψαρεύω σε θολά νερά = αναμειγνύομαι σε ύποπτες καταστάσεις. εξιλαστήριο θύμα = όταν δεν λογοδοτεί ο πραγματικός ένοχος αλλά κάποιος άλλος που είναι εντελώς αθώος ή βαρύνεται ελάχιστα. διαρρηγνύω τα ιμάτιά μου = διαμαρτύρομαι έντονα και υποστηρίζω ότι είμαι αθώος. Συχνά λέγεται ειρωνικά για κάποιον που παριστάνει τον αθώο. κεραυνός εν αιθρία = λέγεται σε απροσδόκητα και εντυπωσιακά γεγονότα. κίτρινος τύπος = η προκλητική προβολή και παρουσίαση στον τύπο θεμάτων που εξάπτουν την περιέργεια του κοινού. κομίζω γλαύκας εις τα Αθήνας = παρουσιάζω ως καινούργιο ή πρωτοποριακό κάτι που είναι ήδη γνωστό. παίζω εν ου παικτοίς = αντιμετωπίζω χωρίς σοβαρότητα κάτι που απαιτεί σοβαρή αντιμετώπιση. ου παντός πλειν ες Κόρινθον = δεν είναι όλοι ικανοί για ένα δύσκολο στόχο. ο κουτσός με το 'να πόδι δίνει μία και πάει στην πόλη = τα πάντα γίνονται και τίποτα δεν αποκλείεται. ο κύβος ερρίφθη = λέγεται για κάτι που έχει κριθεί οριστικά και αμετάκλητα. τα άγια τοις κυσί (τα άγια στος σκύλους) = όταν εμπιστευόμαστε την προστασία και τήρηση των κανόνων του δικαίου και των αξιών σε ανάξια πρόσωπα. ανακρούω πρύμναν = υποχωρώ. δρυός πεσούσης πας ανηρ ξυλεύεται = όταν χάσει κάποιος τη δύναμή του κάποιοι τρέχουν να εκμεταλλευτούν την ευκαιρία εις βάρος του πέμπτη φάλαγγα = κάθε άτομο ή ομάδα ατόμων με διαβρωτική και υπονομευτική δράση και διάθεση. φαντάσματα του παρελθόντος = οτιδήποτε δυσάρεστο προέρχεται από το παρελθόν. το αβγό του φιδιού = οτιδήποτε ευνοεί ή σχετίζεται με την ανάπτυξη του νεοναζισμού. ξεπλένω βρώμικο χρήμα = χρησιμοποιώ νόμιμους τρόπους για να εμφανίσω ως νόμιμα τα κέρδη από παράνομη δραστηριότητα. ώδινεν όρος και έτεκε μυν (κοιλοπόνησε το βουνό και γέννησε ποντίκι) = λέγεται για εντυπωσιακές προσπάθειες που καταλήγουν σε ασήμαντο αποτέλεσμα. από την εφημερίδα της Ηλείας "Πατρίς" εκφράσεις της Νεοελληνικής στα αρχαία κείμενα 01. αετόν ίπτασθαι διδάσκεις; (Μαθαίνεις τον αετό να πετά;) 02. Δελφίνα νήχεσθαι διδάσκεις; (Μαθαίνεις κολύμπι στο δελφίνι;) 03. Αιγιαλω λαλείς; (Μιλάς στο γιαλό;) 04. άνεμον διώκεις; (Κυνηγάς τον άνεμο;) 05. ανέμω διαλέγης; (Μιλάς με τον άνεμο;) 06. Δικτύω άνεμον θηράς; (Κυνηγάς με απόχη τον άνεμο;) 07. Εις ύδωρ γράφεις; (Γράφεις στο νερό;) 08. Ελαίω πυρ σβεννύεις; (Σβήνεις με λάδι τη φωτιά;) 09. Θάλασσαν αντλείς; (Αντλείς τη θάλασσα;) 10. Κοσκίνω ύδωρ φέρεις; (Μεταφέρεις νερό με κόσκινο;) 11. Κωφού κτυπάς θύραν; (Στου κουφού την πόρτα χτυπάς;) 12. Τράγον άμέλγεις; (Αρμέγεις τράγο;) 13. Τυφλώ κάτοπτρον χαρίζη; (Κάνεις δώρο σε τυφλό καθρέφτη;) 14. Φαλακρώ κτένας δανείζεις; (Δανείζεις χτένα σε φαλακρό;) 15. Ωόν τίλλεις; (Μαδάς το αυγό;) από το "Συμπόσιο" και τον "Φαίδρο" του Πλάτωνος 16. Τα ωά ταίς θριξίν! ~ Το έκοψε στην τρίχα! 17. Αεί όμοιος ει! ~ Πάντα ο ίδιος είσαι! 18. Μαίνομαι και παραπαίω! ~ Είμαι τρελλός και παλαβός! 19. Οίχεται αποπτάμενος ~ Φεύγει πετώντας. 20. Ω 'γαθέ, όρα τι ποιείς! ~ Καλέ, κύττα τι κάνεις! 21. Χαιρέτω δη ~ Χαιρέτα το! 22. Είεν δη ~ Ας είναι λοιπόν! 23. Ως έπος ειπείν ~ Που λέει ο λόγος. 24. ώχετ' απιών ~ Πήγε να φύγει. 25. Τουτί τι ήν; ~ Τι είν' τούτο;(!) 26. Ουκ αφέξεταί μου τω χείρε ~ Δε το γλυτώνω το ξύλο. 27. Και τι δει λέγειν ~ Και που να στα λέω! 28. Τι εστι το πράγμα; ~ Που το πάει το πράγμα; 29. Οίνος... και παίδων ην αληθής ~ Από παιδί κι από κρασί μαθαίνεις την αλήθεια! 30. Μεταξύ των λόγων ~ Πάνω στην κουβέντα. 31. Τι σοι φαίνεται; ~ Πώς σου φαίνεται; 32. Παύσαι προς με καλλωπιζόμενος ~ Πάψε να μου κουνιέσαι. 33. Αν ης ος ει, λέγε θαρρών ~ Αν είσαι αυτός που είσαι, λέγε θαρρετά. 34. Δος μοι έτι πρόφρων και μοι τεόν ούνομα ειπέ αυτίκα νυν, ίνα τοι δω ξείνιον, ω κε συ χαίρης! [Κι ακόμα δός μου πρόθυμα και πες μου τ' όνομά σου τώρα ευθύς, γιά να σου δώσω δώρημα που σύ θα το χαρείς! ] ~ Να ζήσης καβαλάρη μου, γιά πες μου τ' όνομά σου, και χάρισμα βασιλικό θα κάνω τσ' αφεδιάς σου! (δημ. τραγούδι)

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου